Universiteits­bibliotheek
ERFGOED
Grote Looiersstraat 17
Universiteits­bibliotheek
Armenhuis Sinds 2003 huist de universiteitsbibliotheek in dit voormalige Armenhuis uit 1757. In de loop van de geschiedenis kreeg het gebouw diverse andere bestemmingen, zoals kazerne, militair hospitaal, kamp voor politieke gevangenen, stadsarchief en stadsbibliotheek. Dankzij een testamentaire schenking van een rijke kanunnik werd het Armenhuis groots en fraai gebouwd. De middenpartij van de gevelwand is versierd met ornamenten in Louis XV-stijl. Boven de entree is een cartouche aangebracht met een tweetalig opschrift: ‘Qui dat pauperi non indigebit. Die den armen geeft sal geen gebreck lyden. Pub. 28 V 27’. Het pand fungeerde niet lang als armenhuis, want in 1793 werd het al wegens de dreigende oorlog met Frankrijk gevorderd om als kazerne te dienen. De Franse overwinnaars richtten het vervolgens in als ‘Hôpital Militaire de la Concorde’. Na de Franse tijd, dat wil zeggen na 1814, bleef het gebouw, uitgebreid met twee vleugels aan de achterzijde, nog tot 1917 in gebruik als militair hospitaal, en daarnaast ook weer als kazerne. Tijdens de Tweede Wereldoorlog nam de bezetter het gebouw in beslag. Kort na de bevrijding werd het pand tijdelijk ingericht als kamp ‘De Groote Looier’ voor de internering van meer dan 1000 politieke gevangenen. Daarna werd het tot in de jaren zestig voor uiteenlopende militaire doeleinden gebruikt. In 1975 kocht de gemeente het volledig uitgewoonde complex aan voor de huisvesting van het gemeentearchief en de stadsbibliotheek; een grondige renovatie was noodzakelijk. De verhuizing naar het Centre Céramique bood de universiteit kans om dit pand, dat aan de achterzijde doorloopt tot aan de Nieuwenhofstraat, voor de huisvesting van de universiteitsbibliotheek aan te kopen. Opnieuw werd een zeer ingrijpende, algehele verbouwing gerealiseerd. Door sloopwerk en het toevoegen van een verdieping, is het tamelijk labyrintische gebouw van de voormalige stadsbibliotheek veranderd in een universiteitsbibliotheek met een heldere structuur waarin het daglicht diep kan doordringen. Bovendien is gezorgd voor een openbare doorgang tussen de grote Looiersstraat en de Nieuwenhofstraat voor fietsers en voetgangers.
© 2017 Kunst- en erfgoedcommissie, Universiteit Maastricht